Wat moeten we nou? Nietzsche aan het woord.

Wat ik van Nietzsche begrijp is dat de mensheid geen doel heeft. Wat ik interessant vind is dat hij in deze doelloosheid zo hard werkt om ‘achter het alchemistenkunststukje wil komen om van stront goud te maken.’ Nietzsche voegt hier nog aan toe: ‘Hier heb ik wel de allermooiste gelegenheid om te bewijzen dat voor mij ‘alle ervaringen nuttig, alle dagen heilig en alle mensen goddelijk’ zijn! En elders; in de wereld kunnen geen waarden gevonden worden, maar daarom is het des te noodzakelijker om er waarden aan te geven. Hoe moet dat echter gedaan worden? Nietzsche benadrukt dat we dat altijd gedaan hebben, maar zonder te beseffen dat we dat deden. De afstand tussen ons voorstellen dat we iets vinden wat we eigenlijk zelf hebben bedacht en ten volle beseffen dat we dat in feite doen, moet met de grootst mogelijke lichtvoetigheid en voorzichtigheid worden afgelegd om te voorkomen dat we niet languit in de peilloze diepte van het nihilisme vallen. Het is voor hem kenmerkende werkwijze: van de waarheid stapt hij over op de wil tot waarheid.nietzsche

Mijn alchemistenkunststukje is nog lang niet rond. Ik wil niet dat ik waarden moet verzinnen waar ze niet bestaan. Wat ik leuk vind aan Nietszche, waar ik bijna om kan lachen en huilen tegelijk, is hoe hard hij afrekent met sommige theorieën.

Wanneer Plato stelt dat de aardse (inperfecte) dingen hun tegenstelling moeten vinden in de bovenaardse (perfecte) dingen, vraagt Nietszche zich gelijk af waarom er überhaupt tegenstellingen moeten bestaan. We kunnen alles vanuit een gezichtspunt bekijken en dat het daarom een goed idee is om zoveel mogelijk gezichtspunten in te nemen. De dingen zelf zullen we nooit vinden. Zo moeten we de onwaarheid niet meteen verwerpen, maar afvragen of het levenbevorderend is. Ook moeten we de wetenschap vanuit de kunstenaar bekijken en de kunst vanuit het leven.

En ook wat hij zegt over het banale, alledaagse leven, waar hij het meest moeite mij heeft, is opmerkelijk. Over de steeds wederkerende, onbeduidende mens. Lawaai en slechte adem. De wanhoop om in een hutje op de bergen te gaan zitten of het niet slagen tussen de banale massa? Het kuddemens interesseert hem niets, maar hij heeft er wel veel last van. Ook met ‘goeden’ heeft hij niets, deze vind hij saai. Het lijden doet hen niets. Ze scheppen waarden zonder over het materiaal te beschikken dat waardeoordelen relevant maakt.

Hier zit voor mij ook een grote spanning. Wil ik nederig, goed en het zout der aarde van Gods koninkrijk zijn? Nietzsche wil deze moraal duidelijk ten gronde richten; de wet van de noodzakelijke ‘zelfoverwinning’ is de essentie van het leven.

Advertenties

2 thoughts on “Wat moeten we nou? Nietzsche aan het woord.

  1. N. is geen mens waar je je vrolijk bij gaat voelen. Wat een negatieve instelling. De mensheid geen doel? Kom nou! En dan meteen er aan toegevoegd : alle ervaringen nuttig, alle mensen goddelijk en alle dagen heilig.
    Hier snap ik dus geen hout van. Wazig allemaal. Zal wel aan mij liggen. Heldere taal gebruiken zou beter zijn.

    • Ja, lastig, In eerste instantie pessimistisch, maar uiteindelijk kan ik hem er goed bij hebben voor mijn gemoedstoestand, zonder het met hem eens te zijn. Helder taalgebruik is een doel wat me na een aantal reacties meer voor ogen gaat staan, maar voor nu is het vooral nog veel citeerwerk uit oude boekjes. Daar komt gelukkig nog verandering in.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s